ཤིང་འབྲས་བཟོ་གྲྭ་འཕྲུལ་ཁང་ཚུ་གིས་ འཕྲལ་འཕྲལ་སྐབས་ རྒྱུ་ཆ་ངོ་མ་ལེ་ཤ་ཅིག་ དུས་མཉམ་དུ་ འཛིན་སྐྱོང་འཐབ་དགོཔ་ཨིནམ་ད་ དེ་ཡང་ ཤིང་འབྲས་མཉེན་པོ་དང་ མངར་ཆ་མཐོ་དྲགས་ཡོད་པའི་ ཚ་དྲོད་ཀྱི་ཤིང་འབྲས་ དེ་ལས་ ཁྲག་རིགས་མ་འདྲཝ་ཚུ་ཨིན་པས། ཤིང་འབྲས་སོ་སོ་ཚུ་ནང་ རློན་གཤེར་གྱི་ཚད་གཞི་དང་ གུ་རམ་གྱི་ཚད་གཞི་ དེ་ལས་ སྐྱུར་རྫས་དང་ དྲོད་ཚད་ལུ་གདོང་ལེན་འབད་ཚུགས་པའི་ ཁྱད་པར་སྦོམ་སྦེ་རང་ཡོདཔ་ཨིན། སྤྱིར་བཏང་སྐམ་བཏང་ནི་གི་ཅ་ཆས་མང་ཤོས་ཅིག་གིས་ ལག་ལེན་འཐབ་ཐངས་གཏན་གཏན་ཅིག་རྐྱངམ་ཅིག་ལག་ལེན་འཐབ་དོ་ཡོདཔ་ལས་ ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་དགོས་མཁོ་མ་འདྲཝ་ཚུ་ལུ་ མཐུན་སྒྲིག་འབད་མི་ཚུགས། དྲོད་ཚད་བར་མ་དང་མཐོ་བའི་རླུང་ཚ་པོ་སྐམ་བཏང་བའི་སྐབས་ ཅེར་རི་གིས་ ཨེན་ཐོ་སི་ཡ་ནིན་ཚུ་ མེདཔ་བཏང་སྟེ་ གནགཔོ་འགྱོཝ་ཨིན། མེ་ཏོག་དང་མེ་ཏོག་ཚུ་ གུ་རམ་འཇམ་པོ་དང་ འཐུད་ནི་གི་ཉེན་ཁ་ཡོདཔ་ཨིན། མེ་ཏོག་ཚུ་ འཇམ་ཏོང་ཏོ་སྦེ་ བཙོ་སྦྱོར་འབད་དེ་ རྒྱ་སྨུག་འགྱོཝ་ཨིན། citrus essential oil volatilizes severly གིས་ ཕྱེད་ཀ་-མཇུག་བསྡུ་བའི་སྤུས་ཚད་དང་ ཤུལ་ལས་ བཟོ་སྦྱོར་འབད་བའི་སྐབས་ མཐུན་སྒྲིག་ཚད་འཛིན་འབད་དེ་ཡོདཔ་ཨིན།
བར་སྟོང་གྱང་ཤུགས་སྐམ་བཏང་མི་འདི་གིས་ ཤིང་འབྲས་སླ་བསྲེ་ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་ཐིག་ཚུ་ འགོ་འདྲེན་འཐབ་མི་ བཟོ་གྲྭ་ཚུ་ལུ་ བསྒྱུར་བཅོས་ཅན་གྱི་བཟོ་སྦྱོར་རྒྱབ་སྐྱོར་བྱིནམ་ཨིན། ཆུ་མེད་པའི་བྱ་རིམ་ཆ་མཉམ་རང་ དྲོད་ཚད་དམའ་ཤོས་དང་ གནམ་སྟོང་མཐོ་དྲགས་ཀྱི་འོག་ལུ་ རྒྱུ་ཆ་ངོ་མ་ཚུ་ལུ་ འཕྲོ་མཐུད་དེ་རང་ ཚ་དྲོད་ཀྱི་གནོད་སྐྱོན་མ་བྱུང་པར་ ལཱ་འབདཝ་ཨིན། གྱང་ཤུགས་ཅན་གྱི་ཤུལ་ལས་ ཤིང་འབྲས་ཀྱི་ཆ་ཤས་དང་ ཤིང་འབྲས་ཀྱི་ཆ་ཤས་ དེ་ལས་ ཤིང་འབྲས་ཆ་མཉམ་གྱི་ ནང་འཁོད་ཀྱི་རློན་གཤེར་འདི་ འཁྱེག་ཆུང་ཀུ་ཅིག་ལུ་འགྱུར་ཏེ་ ཐད་ཀར་དུ་ ཆུའི་རླངསམ་ལུ་འགྱུར་དོ་ཡོདཔ་ཨིན། བྱ་རིམ་ཆ་མཉམ་གྱི་སྐབས་ལུ་ ཆུ་ཁུ་གི་ཆརཔ་མི་འབྱུང་། སྐམ་པའི་ཤིང་འབྲས་ཕྱེད་ཀ་-མཇུག་བསྡུ་བའི་ཐོན་སྐྱེད་ཚུ་གིས་ མཐོང་སྣང་སྦོམ་དང་ རང་བཞིན་གྱི་ཚོས་གཞི་ དེ་ལས་ ཁམས་ཕྲན་གྱི་ནང་ན་ལུ་ གཅིག་མཚུངས་སྦེ་ ལྷོད་ལྷོདཔ་སྦེ་ བཟོ་བཀོད་འབདཝ་ཨིན།
ང་བཅས་ཀྱིས་ ཚ་དྲོད་དང་ ཚ་དྲོད་ཀྱི་ ཤིང་འབྲས་ཚུ་གི་དོན་ལུ་ བྱ་རིམ་གྱི་ ཚད་གཞི་གནས་སྡུད་གཞི་རྟེན་ཆ་ཚང་ཅིག་ བཟོ་སྟེ་ཡོདཔ་ད་ དེ་ཡང་ ཆུམ་སྦོམ་དང་ ཕྱེམ་ལ་སེརཔོ་ མེ་ཏོག་ དཀརཔོ་ དེ་ལས་ སིཊ་རཱསི་ཚུ་ཨིན་པས། བློ་རིག་ཅན་གྱི་དྲོད་ཚད་དང་ བར་སྟོང་ཚད་གཞི་ཚད་འཛིན་ལམ་ལུགས་འདི་གིས་ རྒྱུ་ཆ་སོ་སོ་ཚུ་གི་དོན་ལུ་ རང་དབང་ཅན་གྱི་གྱང་ཤུགས་-སྐམ་པའི་གུག་ཀྱོག་ཚུ་ གསོག་འཇོག་འབད་ཚུགས། བཀོལ་སྤྱོད་པ་ཚུ་གིས་ ཉིན་བསྟར་བཟོ་སྦྱོར་གྱི་རིགས་ཚུ་དང་འཁྲིལ་ཏེ་ བཟོ་བསྐྲུན་ལས་རིམ་ཚུ་ མགྱོགས་དྲགས་སྦེ་ སོར་བསྒྱུར་འབད་ཚུགས། བདེ་སྒྲིག་འབད་བཏུབ་པའི་སྔོན་-འཁྱགས་མགྱོགས་ཚད་འདི་གིས་ ཤིང་འབྲས་མ་འདྲཝ་ཚུ་གི་བར་ན་ གུ་རམ་དང་སྐྱུར་རྫས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས་བརྟེན་ཏེ་ དངོས་པོ་འཐུད་ནི་དང་ ས་གནས་ཀྱི་བཞུ་ནི་ དེ་ལས་ ཆུ་མེདཔ་འགྱོ་ནི་བཟུམ་གྱི་ སྤྱིར་བཏང་བཟོ་སྦྱོར་གྱི་སྐྱོན་ཚུ་ ཕན་ནུས་ཅན་སྦེ་ བསལ་ཚུགས།
བཟོ་གྲྭའི་གྱང་སྐམ་འཕྲུལ་ཆས་ཆ་མཉམ་གྱིས་ གཞུང་འབྲེལ་གྱི་ CE ལག་ཁྱེར་ཐོབ་སྟེ་ ཡུ་རོབ་མཐུན་ཚོགས་ཀྱི་ འཕྲུལ་ཆས་ཉེན་སྲུང་དང་ ཟ་འཐུང་འཕྲུལ་ཆས་བཟོ་བསྐྲུན་གྱི་གནས་ཚད་ཚུ་ གྲུབ་ཡོདཔ་ཨིན་པས། ནང་ཁུལ་གྱི་ཁང་མིག་འདི་གིས་ ཤིང་འབྲས་ཀྱི་རང་བཞིན་གྱི་སྐྱུར་རྫས་ལས་ ཟད་འགྲོ་བཏང་མི་ཚུགས་མི་དང་ གཙང་སྦྲ་འབད་ནི་ལུ་འཇམ་ཏོང་ཏོ་ཡོདཔ་ལས་ ཤིང་འབྲས་ཀྱི་སྡེ་ཚན་སོ་སོ་དང་ ཤིང་འབྲས་ཀྱི་རིགས་མ་འདྲཝ་ཚུ་གི་བར་ན་ བཙོག་པ་འཐོན་ནི་ལས་ ཕན་ནུས་ཅན་སྦེ་ བཀག་ཚུགསཔ་ཨིན། བརྟན་ཏོག་ཏོ་དང་བསྐྱར་ལོག་འབད་བཏུབ་པའི་བཀོལ་སྤྱོད་ཚད་གཞི་ཚུ་གིས་ བཟོ་གྲྭ་ཚུ་ལུ་ བེཆ་སྤུས་ཚད་ཀྱི་འགྱུར་བ་ཚད་འཛིན་འབད་ནི་ལུ་ཕན་ཐོགཔ་ཨིན།
ཤིང་འབྲས་བཟོ་སྐྲུན་འབད་མི་ ལས་སྡེ་སྦོམ་དང་ བར་མ་མང་ཤོས་ཅིག་གིས་ ཐོན་སྐྱེད་ཀྱི་ ལམ་ལུགས་ཚུ་ ཡར་དྲག་གཏང་པའི་སྐབས་ ཅ་ཆས་ཚུ་ བསྒྱུར་བཅོས་འབད་ཚུགས་པའི་ དབྱེ་ཞིབ་འབད་ནི་ཨིན་པས། དུས་ཚོད་གཅིག་གི་-མ་རྩ་གཞི་བཙུགས་ཀྱི་ཟད་འགྲོ་ལས་ལྷག་སྟེ་ བཟོ་བསྐྲུན་པ་ཚུ་གིས་ ཅ་ཆས་ཆ་ཚང་གཅིག་གིས་ ཤིང་འབྲས་ཀྱི་རྒྱུ་ཆ་སྣ་ཚོགས་ལུ་ གདོང་ལེན་འབད་ཚུགས་ག་དང་ ཅ་ཆས་ཁ་སྐོང་མ་རྩ་གཞི་བཙུགས་མར་ཕབ་འབད་ཚུགས་ག་མི་ལུ་ གཙོ་བོར་བསྟེནམ་ཨིན། བཟོ་གྲྭ་ཁང་ཚུ་གིས་ ཅེར་རི་དང་ ཕའི་ནཱ་པཱལ་ པིཆ་ ཨོམ་དང་ སི་ཊརསི་ཚུ་ སོ་སོ་སྦེ་ བཟོ་བསྐྲུན་འབད་དགོཔ་ཨིན་པ་ཅིན་ སྣ་མང་-ལཱ་འགན་ཅན་གྱི་ གནམ་གཤིས་སྐམ་འཕྲུལ་ཚུ་གིས་ རང་ལུགས་སྐམ་འཕྲུལ་གྱི་ ཅ་ཆས་རྐྱང་པའི་ བཟོ་སྦྱོར་གྱི་ ཚད་འཛིན་ཚུ་ ཕན་ནུས་ཅན་སྦེ་ བརྡལ་བཤིག་གཏང་ཚུགས།
